CÂY MÂM XÔI
![]()
Tên tiếng Việt: Mâm xôi, Phúc bồn tử, Đùm đùm, Chúc xôi, Cơm xôi, Mắc hủ, Co hủ, Ghìm búa.
Tên khoa học: Rubus alceaefolius Poir.
Họ: Rosaceae (Hoa hồng).
Công dụng: cây Mâm xôi có tác dụng hoạt huyết, thanh nhiệt, kích thích tiêu hóa, quả có tác dụng bổ can thận, cường dương, tăng sinh lực.
![]()
Cây bụi nhỏ, thân leo có gai và dẹt. Cành mọc vươn dài, có nhiều lông.
Lá đơn, mọc so le, hình bầu dục, hình trứng hoặc gần tròn, chia nhiều thùy nông không đều, gân chân vịt, mép khía răng, mặt trên màu lục sẫm phủ lông lởm chởm, mặt dưới có nhiều lông mềm, mịn màu trắng xỉn; cuống lá dài cũng có gai; lá kèm sớm rụng.
![]()
Cụm hoa mọc ở kẽ lá hoặc đầu cành thành chùm ngắn; lá bắc giống lá kèm; hoa màu trắng; lá đài 5 có lông.; cánh hoa 5 mỏng hình cầu; nhị rất nhiều thường dài bằng cánh hoa, chỉ nhị dẹt; lá noãn nhiều.
Quả kép, hình cầu, khi chín màu đỏ, ăn được.
![]()
Mùa hoa quả: tháng 4-9.
Phân bố: Ở Việt Nam, chi Rubus L. có 50 loài, trong đó đùm đũm là loài phân bố tương đối rộng ở khắp các tỉnh vùng núi thấp, trung du và đồng bằng. Cây ưa sáng và ưa ẩm, thường mọc chùm lên các cây bụi và dây leo khác ở ven rừng.
![]()
Thu hoạch và chế biến: Quả Mâm xôi thu hái khi chín, vào khoảng tháng 5 – 7. Có thể dùng ăn hoặc làm mứt.
Cành lá có thể thu hái quanh năm, thái thành đoạn ngắn, phơi khô, bảo quản dùng dần.;;;;NB
Cành và lá thu hái quanh năm phơi khô. Quả hái khi chín.
Trong quả cây mâm xôi chứa rất nhiều thành phần hóa học tốt cho sức khỏe như:
Axit ellagic: là chất dinh dưỡng có nguồn gốc thực vật có khả năng chống oxy hóa hiệu quả. Giúp bảo vệ màng tế bào và các cấu trúc cơ thể bằng cách trung hòa các gốc tự do.
Các hợp chất flavonoid như kaempferol, quercetin, anthocyanin.
Các vitamin và khoáng chất như vitamin C, mangan, Mg, Cu, Zn, K, acid folic, omega – 3, vitamin K, vitamin E, chất xơ.
Ngoài ra bên trong lá cây mâm xôi có chứa chất tanin.
![]()
Lá, cành và rễ Mâm xôi có vị ngọt, nhạt, tính bình, tác dụng hoạt huyết, thanh nhiệt, tán ứ, chỉ huyết, kích thích tiêu hóa, giúp ăn ngon miệng.
Quả Mâm xôi có vị ngọt, tính bình được dùng thay vị phúc bồn tử trong y học cổ truyền, có tác dụng bổ gan thận, giữ tính khí, cường dương, tăng sức mạnh.
![]()
![]()